Bezos gia nhập Liverpool, nước Anh vẫn là mảnh đất màu mỡ cho vốn đầu tư bóng đá

Tác giả: Hàn Băng Cuối tuần sau, mùa giải mới của Premier League sẽ bắt đầu, nhưng "tin tức gây sốc" thực sự không phải là khoản đầu tư mua sắm cầu thủ vượt trội so với bốn giải đấu lớn ở châu Âu trong kỳ chuyển nhượng hè, mà là việc các nhà đầu tư Bắc Mỹ công khai mua lại 30% cổ phần của Liverpool, cấu trúc vốn của đội bóng hàng đầu này sẽ thay đổi mang tính lịch sử. Đồng thời, điều đó cũng cho thấy sau World Cup, dòng vốn Bắc Mỹ đang đổ vào Premier League ngày càng mạnh mẽ, bóng đá Anh vẫn là điểm đến đầu tư hấp dẫn nhất thế giới.

Tờ Sky News và Al Jazeera của Qatar đưa tin, thương vụ mua lại này của các nhà đầu tư Bắc Mỹ có tổng giá trị khoảng 1,35 tỷ bảng (1,8 tỷ USD), định giá tổng thể câu lạc bộ Liverpool lên tới 4,44 tỷ bảng (6 tỷ USD). Giá mua chỉ đứng sau vụ mua lại Chelsea của quỹ Clearlake Capital Bắc Mỹ năm 2022 (2,5 tỷ bảng), vượt qua giá mua Manchester United của Sir Jim Ratcliffe năm 2023 (1,25 tỷ bảng), xếp thứ hai trong bảng xếp hạng giá mua câu lạc bộ bóng đá thế giới. Định giá của Liverpool trong thương vụ này là 6 tỷ USD, chỉ đứng sau định giá của Manchester United khi Ratcliffe mua lại năm 2023 (6,35 tỷ USD), vượt qua định giá của Manchester City khi quỹ Silver Lake Bắc Mỹ mua 10% cổ phần năm 2019 (5 tỷ USD) và định giá của Paris Saint-Germain khi quỹ Arctos Bắc Mỹ mua 12,5% cổ phần năm 2023 (4,35 tỷ USD).

Thương vụ này là một tin vui lớn về mặt vốn cho tập đoàn Fenway, cổ đông lớn của Liverpool. Rốt cuộc, Fenway đã mua Liverpool với giá rẻ chỉ 300 triệu bảng, nay bán 30% cổ phần đã thu về lợi nhuận gấp 5 lần vốn, đồng thời vẫn nắm quyền kiểm soát tuyệt đối. Tất nhiên, điều đáng chú ý nhất với làng bóng đá thế giới và người hâm mộ, ngoài số tiền mua bán, còn là sự hiện diện của Jeff Bezos, người sáng lập Amazon, cựu tỷ phú giàu nhất thế giới, trong nhóm vốn Bắc Mỹ này. Với khối tài sản gần 300 tỷ USD hiện nay, Bezos chỉ đứng sau Elon Musk và Larry Page, xếp thứ ba thế giới.

Người đứng đầu thương vụ mua lại là tỷ phú gốc Ấn Độ mang quốc tịch Anh, Bhatia, con rể của ông trùm thép Ấn Độ Mittal. Trước đó ông đã mua lại câu lạc bộ Queens Park Rangers ở London, khoản đầu tư không lớn, giới truyền thông và người hâm mộ Anh không xa lạ. Một siêu tỷ phú khác trong nhóm mua lại là Eduardo Saverin, một trong những nhà sáng lập Facebook, với khối tài sản 32 tỷ USD. Ông từng dẫn đầu nhóm mua lại Chelsea cách đây 4 năm nhưng thua trước các đối thủ cạnh tranh như Todd Boehly và Clearlake Capital. Sau 4 năm, ông đã thành công khi mang dòng vốn lớn trở lại thị trường vốn Ngoại hạng Anh.

Lý do Bezos, người cũng tham gia mua lại, được chú ý đến vậy là vì đây là lần đầu tiên cựu tỷ phú giàu nhất thế giới đầu tư vào một câu lạc bộ bóng đá. Mặc dù trước đó Amazon Prime Video của ông đã là một bên tham gia quan trọng trong lĩnh vực bản quyền các giải bóng đá thế giới, mỗi mùa giải có 20 trận đấu Ngoại hạng Anh tại Anh và phát sóng Champions League ở nhiều quốc gia châu Âu. Nhưng trước đó ông chỉ từng thử mua lại hai câu lạc bộ NFL (Giải bóng bầu dục nhà nghề Bắc Mỹ) và đều không thành công. Lần này Bezos tham gia vào nhóm vốn Bắc Mỹ mua 30% cổ phần Liverpool, khoản đầu tư cá nhân của ông sẽ không cao, nhưng ý nghĩa biểu tượng rất lớn.

Việc Bezos tham gia đồng nghĩa với làn sóng đầu tư của vốn Bắc Mỹ vào Ngoại hạng Anh đang lên đến đỉnh cao mới. World Cup Mỹ-Canada-Mexico khiến vốn Bắc Mỹ lạc quan hơn về triển vọng đầu tư vào Ngoại hạng Anh. Trận chung kết World Cup vào ngày 19 tháng 7 đã thu hút 60 triệu khán giả xem trực tiếp tại Mỹ, là trận đấu không phải NFL (Giải bóng bầu dục nhà nghề Bắc Mỹ) có lượng người xem cao nhất kể từ năm 1994. Và số lượng khán giả Mỹ xem Ngoại hạng Anh qua kênh NBC đã tương đương với số lượng khán giả xem mùa giải regular season của NBA. Tổng giá trị bản quyền truyền hình trong và ngoài nước của Ngoại hạng Anh vượt quá 10 tỷ USD, cùng với giá trị thương mại to lớn từ tầm ảnh hưởng toàn cầu, là nguyên nhân cốt lõi khiến vốn Bắc Mỹ tăng tốc đầu tư. Xét cho cùng, khác với NFL là môn thể thao chuyên nghiệp kiếm nhiều tiền nhất ở Bắc Mỹ, các câu lạc bộ Ngoại hạng Anh có thể giữ lại gần như toàn bộ bản quyền và thu nhập thương mại, vốn Bắc Mỹ đổ xô vào chủ yếu vì mục đích tối đa hóa lợi nhuận.

Đầu năm nay, báo cáo "Bảng xếp hạng giàu có bóng đá" của Deloitte xác nhận Liverpool đã vượt qua Manchester City, Arsenal và Manchester United, lần đầu tiên trở thành câu lạc bộ có doanh thu cao nhất Ngoại hạng Anh. Doanh thu của câu lạc bộ trong mùa giải 2024/25 lên tới 836 triệu euro, cùng với việc tiếp tục mở rộng sân Anfield, triển vọng tăng trưởng doanh thu trong tương lai rất khả quan. Mùa hè này vốn Bắc Mỹ tham gia vào Liverpool cũng là thời điểm thành công về mặt thể thao. Liverpool vừa trải qua cuộc cải tổ toàn diện, với huấn luyện viên mới và đội ngũ quản lý bóng đá mới là hy vọng đạt thành tích tốt trong mùa giải mới. Khi Pep Guardiola rời đi, Arsenal vô địch, cuộc cạnh tranh chức vô địch Ngoại hạng Anh mùa tới sẽ có tính mở hơn. Các nhà đầu tư mới như Bezos sẽ mang lại cho Liverpool lợi thế về vốn trong cuộc cạnh tranh.

Không chỉ Liverpool, mùa hè này vốn Bắc Mỹ còn đang cố gắng mua lại các câu lạc bộ Anh khác. Bà Amanda Staveley, nữ môi giới đầu tư bóng đá từng dẫn dắt vốn Saudi Arabia mua lại Newcastle United, hiện đang dẫn đầu một nhóm bao gồm vốn Mỹ để mua lại West Ham United vừa mới xuống hạng. Bên mua đã đạt thỏa thuận 150 triệu bảng để mua 25,1% cổ phần của West Ham, với mục tiêu kiểm soát toàn bộ. Mùa giải mới, 20 câu lạc bộ Ngoại hạng Anh có tới 11 câu lạc bộ do Mỹ kiểm soát, 12 câu lạc bộ có cổ phần Mỹ; 24 câu lạc bộ Championship có 10 câu lạc bộ do Mỹ kiểm soát, thậm chí League One và League Two cũng có 7 câu lạc bộ Mỹ, và ít nhất 3 nhà đầu tư Mỹ đang tìm cách kiểm soát các câu lạc bộ chuyên nghiệp Anh mới.