Đối đầu vòng 16 đội World Cup, các đội bóng lớn châu Âu và châu Mỹ Latinh nằm ở hai nhánh đấu riêng biệt

Phóng viên đặc biệt/Trầm Mặc Sau khi Colombia đánh bại đội bóng châu Phi giàu tiềm năng Ghana với tỷ số 1-0, 16 đội mạnh nhất của World Cup Mỹ-Mexico-Canada đã chính thức được xác định. World Cup vẫn chứng kiến sự thống trị của các châu lục bóng đá truyền thống mạnh là châu Âu và châu Mỹ, với 7 đội đến từ châu Âu, 4 đội Nam Mỹ, 3 đội Bắc Trung Mỹ, 2 đội châu Phi và 0 đội châu Á. So với 4 năm trước, số đội châu Âu giảm 2, Nam Mỹ tăng 2, ba chủ nhà Bắc Trung Mỹ nhờ lợi thế sân nhà đều vượt qua vòng bảng, châu Phi giữ nguyên. Sự phân bố địa lý châu lục của 16 đội mạnh nhất phần nào phản ánh thực lực thực tế và phong độ thi đấu của các đội thuộc các châu lục tại kỳ World Cup này, và tất nhiên, kết quả này chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến việc phân bổ suất tham dự World Cup 2030 cho các châu lục.

World Cup mở rộng lên 48 đội, mặc dù vòng bảng với 8 đội đứng thứ ba được đi tiếp đã giảm bớt độ khó, nhưng vòng 1/16 mới được thêm vào với thể thức loại trực tiếp một trận đã trở thành mảnh đất màu mỡ cho những cú sốc. Điển hình là Paraguay loại Đức trên chấm phạt đền, Colombia thắng sít sao đội bóng Ghana xếp hạng thế giới thấp hơn mình tới 60 bậc, đương kim vô địch Argentina bị Cape Verde, đội cũng xếp hạng thế giới thấp hơn tới 60 bậc, kéo vào hiệp phụ, tất cả đều suýt tạo nên những cú sốc lớn.

Ngoài ra, các bàn thắng ở phút bù giờ đã làm tăng thêm sự kịch tính cho vòng 1/16. Chủ nhà Canada có bàn thắng quyết định ở phút bù giờ để đánh bại đội bóng xếp hạng thế giới thấp hơn mình 30 bậc Nam Phi; nhà vô địch thế giới Brazil có bàn thắng quyết định ở phút bù giờ để đánh bại kẻ thách thức đầy kiêu ngạo trước trận là Nhật Bản; Bồ Đào Nha có bàn thắng quyết định ở phút bù giờ để đánh bại Croatia; Bỉ, trong thế bất lợi bị dẫn trước hai bàn, đã ghi liên tiếp hai bàn trong 5 phút cuối cùng của thời gian thi đấu chính thức để gỡ hòa, và trong hiệp phụ lại có bàn thắng quyết định ở phút bù giờ để đánh bại Senegal; Maroc có bàn gỡ hòa ở phút bù giờ trước đội bóng truyền thống mạnh Hà Lan, và giành chiến thắng nghẹt thở trên chấm luân lưu. Ngoài ra, Na Uy loại Bờ Biển Ngà, Anh loại CHDC Congo, đều là những cuộc lội ngược dòng khó khăn sau khi để thủng lưới trước.

Vòng 1/16 cũng là "trận đấu thách thức" cho cục diện bóng đá thế giới. Đáng tiếc là hầu hết các đội đều không thành công. Các ứng cử viên vô địch truyền thống như Pháp, Anh, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Brazil, Argentina cùng với các đội chủ nhà Canada, Mexico và Mỹ có nhiều lợi thế đều vượt qua vòng đấu một cách suôn sẻ. Tổn thất nặng nề nhất ở vòng 16 đội là châu Phi, với 10 đội tham dự, 9 đội vượt qua vòng bảng, tỷ lệ vượt qua vòng bảng cao nhất trong các châu lục, nhưng 7 đội đã bị loại ở vòng 1/16, chỉ có Maroc và Ai Cập, hai đội Bắc Phi, thành công vượt qua. Đáng tiếc nhất là Senegal, khi đã dẫn trước hai bàn nhưng bị Bỉ lật ngược thế cờ. Sau khi World Cup mở rộng, bóng đá châu Phi là bên được hưởng lợi nhiều nhất. Tuy nhiên, nhìn từ các trận đấu loại trực tiếp, để thách thức cục diện truyền thống của châu Âu và châu Mỹ thì vẫn còn thiếu lửa.

Sau khi 16 đội mạnh nhất được xác định, cục diện tranh chức vô địch ở hai nhánh đấu cũng trở nên rõ ràng. Ở vòng 1/8,Tâm điểm của nhánh trên chắc chắn là trận "Derby Iberia" giữa Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha, cùng với đội bóng được đánh giá cao nhất là Pháp và "Quỷ đỏ" châu Âu Bỉ, tạo thành một nhánh đấu mà các đội châu Âu chiếm ưu thế.Hai chủ nhà Canada và Mỹ lần lượt phải đối mặt với những đối thủ mạnh trong top 10 thế giới là Maroc và Bỉ, việc vào đến tứ kết là rất khó khăn. Nếu không có gì bất ngờ, các đội bóng được đánh giá cao để vào chung kết ở nhánh trên sẽ là Pháp, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha.

Nhánh dưới có sự góp mặt của bốn đội bóng mạnh châu Mỹ Latinh là Brazil, Mexico, Argentina và Colombia. Ở vòng 1/8, trận đấu tâm điểm là chủ nhà Mexico gặp Anh.Mexico có lợi thế về địa lý, con người và thời tiết, sẽ là chướng ngại vật đầu tiên trên con đường tranh chức vô địch của Anh. Tương tự, trận đấu giữa Brazil và Na Uy sẽ là cuộc đọ sức giữa hai siêu tiền đạo Haaland và Vinícius. Trong khi đó, ở nhánh tứ kết của Argentina, các đối thủ trong cùng một phần nhánh thường yếu hơn, đương kim vô địch sau khi đã vượt qua được thử thách của "ngựa ô" Cape Verde, các trận đấu loại trực tiếp sau đó sẽ là nhẹ nhàng nhất trong số các ứng cử viên vô địch nặng ký.

Sau khi kết thúc vòng 1/16, tỷ lệ cược vô địch World Cup cũng đã thay đổi. Đội bóng thi đấu ổn định là Pháp (2.87) đang có lợi thế dẫn đầu khá lớn, Argentina (5.00) được xếp ở nhánh đấu dễ dàng hơn đã vươn lên vị trí thứ 2, Tây Ban Nha (7.00) và Anh (11.00) bám sát phía sau, Brazil và Bồ Đào Nha (13.00) nằm ở nhóm thứ hai, không được giới chuyên môn đánh giá cao. So với thời điểm trước khi World Cup khởi tranh, Pháp từ vị trí thứ 2 đã lên ngôi đầu, Tây Ban Nha tụt xuống thứ 3, Argentina, nhờ màn trình diễn xuất sắc của Messi ở vòng bảng và vòng 1/16, đã từ vị trí thứ 5 leo lên vị trí thứ 2.